Trải dài trên công viên Hùng Vương, Con Đường Dừa và Liên hoan ẩm thực xứ dừa đã thật sự tạo được dấu ấn đặc biệt trong những ngày diễn ra Festival Dừa lần thứ III năm 2012. Trong 5 ngày diễn ra lễ hội, đã có trên 90.000 lượt khách thưởng lãm đã phần nào minh chứng sức hấp dẫn của các hoạt động này.

Đặc sắc hồn quê
Với dừa là cây chủ đạo, Con Đường Dừa là bức tranh của nghệ thuật sắp đặt viên cảnh, đường hoa, thể hiện một cách khá trọn vẹn chủ đề “Cây dừa trong đời sống người dân Bến Tre”. Về với xứ dừa, ba đảo dừa xanh, dừa mãi còn xanh với nhau một cách hài hòa, làm nên không gian đặc sắc, mang đậm chất dân gian.

Một góc Đường Dừa
Bước vào Con Đường Dừa, điểm bắt mắt đầu tiên là trái dừa đặc biệt có chiều cao 4 mét được ôm trọn bởi cá hóa long và bao bọc xung quanh bởi những trái dừa thuộc các giống dừa khác nhau thể hiện sự đa dạng, phong phú miền cây trái quê dừa. Cùng với đó, hình ảnh trái dừa bằng vải với màu sắc phù hợp với từng giai đoạn phát triển của trái dừa được trưng bày xen lẫn với những cây dừa xanh mơn mởn tạo cảm giác rất lạ giữa hư và thực.
Dấu ấn đặc biệt của Con Đường Dừa chính là không gian thu nhỏ của đồng quê Bến Tre, nét văn hóa đặc trưng của vùng sông nước Nam bộ. Đây là bến sông, đồng lúa, kia là vó bắt cá bên cây cầu dừa… Đó còn là kết quả lao động sản xuất từ vườn dừa người dân Bến Tre với các tiểu cảnh biểu tượng dừa dạng lồng đèn, mâm sản vật, vườn dừa giới thiệu các giống dừa và các loại cây trồng xen.

Qua cầu dừa
Đặc biệt, ngôi nhà chữ đinh làm từ dừa thể hiện sự gắn bó mật thiết của dừa với đời sống người dân Bến Tre, được bố trí theo phong cách nét văn hóa truyền thống của dân tộc: bàn thờ Bác Hồ, bộ ván, bếp cà-ràng và nhà trống với bến nước và chiếc xuồng nhỏ bên khóm bông súng trông rất thơ. Nơi đây, mỗi ngày, nghệ thuật đờn ca tài tử và các nghệ nhân của các làng nghề truyền thống đều trình diễn cách làm bánh tráng dừa, bánh phồng, bánh tét, bánh ít nhân dừa, mức dừa và bánh dừa đã đủ làm cho du khách khó có thể rời bước.
Trải bước cùng Con Đường Dừa, hồn quê như ngập tràn trong ký ức. Bà Tư Hoàng – quê Thạnh Phú – ngồi ngay trên bờ “ruộng” để con gái chụp tấm ảnh cùng “đồng lúa trĩu bông”. “Lập nghiệp ở TP.HCM hơn hai mươi năm nay, đồng lúa, vườn dừa, bến sông chỉ còn trong giấc chiêm bao. Bây giờ, tôi như đang sống thực với ngày xưa của mình, bồi hồi lắm” – bà Tư Hoàng xúc động.
Còn chị Minh (thành phố Bến Tre) cầm máy ảnh mini lia liên tục hết cụm cảnh này đến góc khác. Chị nói, bà con của chị ở bên Úc thấy hình ảnh Con Đường Dừa qua internet và muốn có được nhiều hình ảnh quê nhà hơn nữa nên nhờ chị chụp gửi sang…
Tôn vinh những giá trị về cây dừa và những người nông dân trồng dừa; quảng bá, giới thiệu về cây dừa, các sản phầm từ dừa và nét văn hóa đặc trưng của người dân xứ Dừa là mục tiêu đặt ra cho Con Đường Dừa Bến Tre. Nhưng để có được đoạn đường 250 mét này, ê-kíp thực hiện (Sở Xây dựng Bến Tre) đã phải dành thời gian hàng tháng trời nghiên cứu, thiết kế và xây dựng. Ông Đoàn Viết Hồng – Giám đốc Sở Xây dựng Bến Tre cho biết nếu chỉ với những tiểu cảnh mô hình hóa như con rồng, pano, hồ nước, bờ ao… thì không khó với người làm nghề xây dựng. Nhưng, cái khó ở đây chính là việc bứng, di chuyển, sắp xếp những cây dừa lớn như thế nào cho giống như thật.
“Dừa phải bứng với bầu đất đủ cứng, đủ lớn cỡ nào để không phải thêm cây chống hay giữ được bộ lá xanh tươi tối thiểu phải được 20 ngày là điều phải cân nhắc. Dừa bứng lên thì trái không thể giữ được quá 5 ngày nên tất cả đều được loại bỏ. Từng cây dừa trên Con Đường Dừa đều oằn trái, đúng chủng loại, tuổi trái… nhưng tất cả đều là thành quả của nghệ thuật sắp đặt. Chúng tôi phải mua quày dừa về gắn vào. Vấn đề là “sắp đặt” thế nào để không thô, đủ khéo để thuyết phục được du khách” – ông Hồng cho biết.
Bứng từng cụm lúa, làm thế nào để bông sen, bông súng bứng từ hồ này sang hồ khác vẫn tươi, vẫn nở; rồi bến nước, cây cầu hay những chi tiết rất nhỏ như cái ghế gỗ để chị em ngồi làm bánh… cũng được Sở Xây dựng chọn lọc hết sức cẩn trọng. Tuy nhiên, không phải sự chuẩn bị nào cũng suông sẻ. Những ngày chuẩn bị cho Festival Dừa, làm Con Đường Dừa cũng là những ngày Bến Tre trong tư thế đối diện với cơn bão số 1.
“Những cây dừa được chống thêm cây bảo vệ để giữ được an toàn đến mức có thể. Bởi chỉ cần dừa ngã đổ thì kéo theo đó là biết bao công trình phía dưới nó hư hỏng theo. Chúng tôi mất ăn mất ngủ trong những ngày kinh hoàng đó!” – ông Đoàn Viết Hồng nhớ lại.
Hương vị quê dừa
31 đơn vị (10 đơn vị ngoài tỉnh) với 42 gian hàng là toàn cảnh dành cho không gian ẩm thực tại Festival Dừa. Liên hoan ẩm thực xứ dừa lần thứ I, trong khuôn khổ Festival Dừa lần thứ III này là chuỗi các hoạt động nhằm giới thiệu nét đặc sắc, đa dạng của nghệ thuật ẩm thực và các món ăn độc đáo của Bến Tre và khu vực đồng bằng sông Cửu Long nói chung. Hàng trăm món ăn từ dừa cùng với nghệ thuật chế biến tại chỗ đã tạo được điểm nhấn đặc biệt.

Hội thi ẩm thực tại Festival dừa 2012
Từ món cao cấp cho đến những món ăn thôn dã như ốc xào dừa, kiểm, chuối già quết dừa,… các món ăn, thức uống xứ dừa đã vẻ nên một bức tranh rất riêng, rất đặc sắc của mình. Chị Mảng (Hội Phụ nữ huyện Thạnh Phú) hơi bẽn lẽn khi nói về những ngày “kinh doanh” bánh dừa Giồng Luông của mình: “Nào giờ toàn đi làm việc, đâu có buôn bán gì đâu. Với mục tiêu phục vụ, giới thiệu đặc sản của địa phương với du khách, tôi thật sự bất ngờ khi có quá nhiều người quan tâm đến thương hiệu bánh dừa Giồng Luông”. Mỗi ngày, gian hàng của chị Mảng bán khoảng 500 bánh dừa. Có điều, do chưa lường trước được sức mua, nên chị luôn bị tình trạng không đủ bánh để bán cho du khách.
Bánh phồng Sơn Đốc, bánh xèo hến, nước màu dừa, nước dừa tươi và những sản phẩm làm từ nước dừa tươi… là những món ăn, thức uống thu hút khách. Chị Nho (Chợ Lách) cho biết, mỗi ngày chị bán bánh xèo hến, doanh thu từ 8-9 triệu đồng. Còn chị Thu (Nấu ăn Thu Trang) không đặt mục tiêu kinh doanh khi tham gia Festival Dừa, nhưng doanh thu đã làm chị không khỏi giật mình (từ 28 đến 35 triệu đồng/ngày). Món hấp dẫn thực khách nhất khi đến với Thu Trang là cơm nước dừa, gỏi củ hủ dừa.
“Chỉ riêng cơm nước dừa để trong trái dừa, mỗi ngày chúng tôi bán trên 200 trái. Còn gỏi tàu hủ dừa thì bán trên 50 cây tàu hủ/ngày, hay xôi nước cốt dừa gói giấy bạc bán khoảng 300 cây mỗi ngày…” – chị Thu, chủ cơ sở nấu ăn Thu Trang cho biết.
Theo thống kê của Trung tâm Xúc tiến Du lịch Bến Tre, tổng doanh thu của các gian hàng tham gia trong 5 ngày diễn ra Festival Dừa là 6 tỷ đồng, mỗi gian hàng doanh thu bình quân 28,5 triệu đồng/ngày. Có gian hàng đạt doanh thu cao nhất hơn 130 triệu đồng/ngày (Công ty Cổ phần Du lịch Bến Tre).
Với mục tiêu giới thiệu nét đặc sắc của đặc sản xứ dừa nên các hoạt động giao lưu văn hóa ẩm thực, giới thiệu, trình diễn nghệ thuật chế biến món ăn được đặc biệt chú trọng. Các đơn vị tham gia đều thể hiện phong cách phục vụ, phục trang mang đặc trưng văn hóa ẩm thực gắn với thương hiệu của mình.
Bà Nguyễn Thị Kiều Oanh – Phó Chủ tịch Hội LHPN tỉnh cho biết, trong những ngày diễn ra Festival Dừa, Hội Nhà bếp TP.HCM đã tới tham quan và thống nhất với Hội LHPN tỉnh sẽ mở lớp hướng dẫn kỹ thuật chế biến và trình bày món ăn. Các đơn vị doanh nghiệp, nhà hàng, cơ sở kinh doanh trên địa bàn tỉnh sẽ được mời tham gia lớp học đặc biệt này.
Đường quê giữa lòng đô thị cùng với những món ăn thôn dã đậm nét xứ dừa, tất cả cùng làm nên một phong cách riêng, ấn tượng và để lại dấu ấn khó phai trong lòng du khách sau khi chia tay Fesitval Dừa.